Konferencë për shtyp e Kryeministrit Edi Rama
Kryeministri Edi Rama: Jam këtu së bashku me Ministren për Marrëdhënien me Parlamentin, e cila do të mbulojë dhe zëdhënien e qeverisë dhe në mënyrë të përjavshme do të bëjë me ju, një takim informues pa kamera, thjesht për t’ju dhënë të gjitha informacionet e nevojshme për pyetjet që mund të keni dhe natyrisht ju jeni të lirë dhe të lira që t’i publikoni ato informacione.
Ndërkohë, donim ta bënim këtë konferencë për shtyp sepse janë disa çështje që meritojnë të adresohen dhe që janë të lidhura drejtpërdrejt me interesin e publikut besoj, duke filluar nga projekti strategjik i Portit të ri Tregtar dhe Ushtarak të Shqipërisë dhe duke vazhduar me impaktin e luftës kundër e regjimit kriminal të Teheranit në çmimin e naftës, por gjëja që vjen menjëherë si rrjedhojë është edhe çmimi i ushqimeve, kështu që këto dy tema ishin të parashikuara për t’u diskutuar për sot, por në ndërkohë, do ta nis nga vendimi i djeshëm i parlamentit, jo për vendimin në vetvete, por për jehonën tërësisht të deformuar që iu dha atij vendimi.
Ju me siguri e keni ndjekur vetë të gjithë rrjedhën e ditës, keni ndjekur besoj, edhe prononcimin tim që dua ta përsëris, lidhet drejtpërdrejtë më të vërtetën e madhe që kërkesa e Prokurorisë nuk i përmbushte as kushtet minimale për t’u marrë në konsideratë, në ndërkohë që përpjekja për ta lidhur refuzimin me ndonjë arsye tjetër apo për t’i dhënë refuzimit përmasën e një fakti që do të bllokojë rrugën e Shqipërisë në BE apo do të pengojë zbatimin e mëtejshëm të reformës në drejtësi, apo do të pengojë aktivitetin e pavarur të drejtësisë, është një përpjekje e shëmtuar, madje në dëshpërimin e vet, ka të gjitha ato ingredientë që ka në të përditshmen tonë përpjekja për të bërë çmos që Shqipëria të pengohet dhe që hapat e shpejtë me të cilat ne po ecim në procesin e negociatave, të frenohen.
Nuk ka asgjë të re në këtë, por natyrisht që materiali në këtë rast është i favorshëm për të torolisur njerëzit dhe për të fryrë daullen e luftës kundër qeverisë edhe kundër kësaj shumice qeverisëse.
Dua t’i siguroj të gjithë që nuk ka asnjë frenim në rrugën tonë të pandalshme drejt anëtarësimit të plotë në BE, nuk ka asnjë diskutim lidhur me vullnetin tonë për të vazhduar në rrugën që ne kemi hapur në pavarësimin e drejtësisë dhe në luftën reale kundër korrupsionit, ashtu sikundër nuk ka asnjë dyshim që në këtë rast nuk jemi përballë një çështjeje korrupsioni sepse vetë Prokuroria nuk ka ngritur një akuzë për korrupsion, por jemi përballë një çështjeje për hetim, e cila mund të hetohet lirisht pa as më të voglën pengesë dhe e përsëris atë që thashë edhe përpara grupit parlamentar, unë e inkurajoj Prokurorinë që të ndjekë dhe të hetojë të gjitha pistat ku mund të mendohet se mund të shfaqet gjatë rrugës “ferra e korrupsionit”.
Deri tani nuk jemi përballë një çështjeje korrupsioni. Kjo është pak, por është e sigurtë.
Nga ana tjetër është e vërtetë që ne kemi pasur debat me disa nga partnerët tanë lidhur me qasjen ndaj kësaj çështjeje, nuk është sekret dhe sikundër besoj e dinë shumica, por bëjnë sikur s’e dinë pakica, unë në këtë detyrë përfaqësoj Shqipërinë, interesin e Shqipërisë dhe gjithë shqiptarëve dhe një nga normat e padiskutueshme të këtij përfaqësimi, është që t’i shikoj partnerët në sy, të më shikojnë në sy, në të njëjtën lartësi.
As unë nuk më shikon mendja të shikoj njeri nga lart-poshtë, por as nuk më shkon mendja të pranoj që të më shikojë njeri nga lart-poshtë. Është shumë e thjeshtë. Dhe dua të them që përtej mënyrës se si janë pikturuar nga karikaturat e pazarit politik dhe mediatik, diskutimet tona kanë qenë absolutisht konstruktive. Nuk ka pasur absolutisht asgjë, jo si ato që janë thënë, por të ngjashme me ato që janë thënë, përsa i përket tensionit apo presionit, apo kërcënimit. Këto janë gjëra që nuk ndodhin në ato nivele ku bëhen këto diskutime dhe nga ana tjetër unë besoj që edhe vetë deklaratat e bëra dje nga disa përfaqësi si dhe nga përfaqësia e Komisionit Europian janë shumë të qarta, por varet se si i lexon. Duke pasur parasysh edhe sipërfaqen ku janë shkruar dhe leximin prej saj, edhe thellësinë e marrëdhënieve dhe realitetin e përditshëm të komunikimit në atë marrëdhënie, unë mund t’iu them me plot gojën që – “leximi i bërë nga ata që kanë vënë kujën se u bllokua Shqipëria dhe mbaroi ëndrra europiane, është një lexim në rastin më të mirë pervers dhe në rastin më të keq, i qëllimshëm edhe për të lënduar, këdo që në fakt dëshiron suksesin në këtë rrugë”. Është shumë e qartë që kush merret me këto deformime dhe kush i bie kësaj daulleje nuk e dëshiron suksesin e kësaj rruge, sepse fatkeqësisht e lidh suksesin e kësaj rruge me qeverinë, me mua, me ne. Kjo është përsa i përket pikës së parë.
Përsa i përket projektit të Porto Romanos, për fat të keq ka ndodhur një koincidencë e pashmangshme që në momentin e fundit kompania që ka kaluar të gjitha fazat dhe duhet të bënte ofertimin e fundit është tërhequr, duke iu referuar situatës së krizës dhe natyrisht duke qenë se oferta financiare do të ishte e lidhur me tavanin që ka vendosur studimi i bërë nga Royal Haskoning, kompania më e madhe e botës për ndërtimet e porteve, aeroporteve, infrastrukturës, etj, etj dhe me tavanin e vendosur nga kërkesa në procedurën e hapur të organizuar nga qeveria shqiptare, nuk kemi arsye që të shikojmë mbrapa ndonjë gjë tjetër, ne vetë personalisht.
Nuk kemi të dhëna që kompania është ndodhur nën ndonjë presion, por i gjithë procesi është zhvilluar nën presion, po jo nën presionin e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, siç thuhet, pa asnjë argument. Se nuk ka pasur absolutisht jo presion, po s’ka pasur asnjë shqetësim të shprehur, as nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, as nga Bashkimi Evropian, as nga askush. Por ka pasur një presion të vazhdueshëm nga faktorë të tjerë, natyrisht të painteresuar që ai port të jetë një histori suksesi.
Kini parasysh që nga A-ja kur disa thonë për çfarë duhet një port i ri, se ne kemi portin tonë atë kënetën në zemër të Durrësit dhe e lidhin, – e lidhnin, se tani s’e kam dëgjuar më idenë e portit të ri me shitjen e atdheut në duart e arabëve, në fakt, e vërteta është që përtej injorancës që gjithmonë faktorë në mënyrën si trajtohen çështjet këtu, pavarësisht nga rëndësia madhore që mund të kenë, qysh në krye të herës ka pasur forca të interesuara që të mos ecte përpara projekti i portit të ri.
Pse? Për një arsye që cilido që do ta kuptojë, e kupton pa ndonjë mundim. Porti ekzistues nuk ka asnjë kapacitet për të qenë nyja strategjike dhe logjistike e Korridorit 8, nuk ka asnjë kapacitet, është në të gjitha aspektet, edhe sikur ta marrësh edhe ta zbukurosh, i papërshtatshëm për të qenë nyje logjistike e Korridorit 8. Nuk e them unë këtë, e thonë të gjitha analizat e bëra dhe këtë e thonë të gjitha proceset e ndjekura dhe këtë e thotë realiteti i thjeshtë që ai port është mes qytetit.
Një nyje logjistike, portuale në mes qytetit nuk ekziston dhe nuk mund të ekzistojë, që këtu, pa llogaritur kapacitetet e portit ekzistues që janë krejt të papërshtatshme për të mbajtur gjithë peshën e Korridorit 8.
E dyta, porti i ri si nyje lidhëse e Korridorit 8 është një port që e çon Shqipërinë në një nivel krejt tjetër, po jo vetëm Shqipërinë, po çon shqiptarët në një nivel krejt tjetër, sepse është një nyje e lidhur edhe me një tjetër nyje strategjike, Portin e Thatë të Prishtinës dhe është i lidhur edhe me një tjetër nyje, që është Porti i Thatë i Shkupit.
Porti i Thatë i Shkupit planifikohej në projektin e parë në Strugë. Qeveria e re e ka parë të arsyeshme ta spostoje në Shkup. Dhe ky spostim mund t’i mjaftojë kujtdo që logjikon për të kuptuar që këtu kemi të bëjmë edhe me një përmbajtje të rëndësishme interesash kombëtare strategjike.
Tani, nëse ju mendoni që të gjithë mezi po presin që shqiptarët të bëhen më të fortë, mund ta mendoni. Por ju siguroj që jo në një, por në një sërë vendesh ka forca, të cilat nuk e mirëpresin këtë, dhe kjo nuk ka lidhje me armiqësira të natyrës gjeopolitike vetëm, ka lidhje edhe me këto. Kjo ka lidhje edhe me interesat tregtare të vendeve.
Nëse ju mendoni që porti i ri është një portë, që ata të cilët, i kanë lidhur interesat me rrugët e trafiqeve, mezi po e presin, – ju mendoni gabim, përkundrazi, nuk kanë asnjë arsye ta mirëpresin. Dhe ka dhe një fakt tjetër që e kam shpjeguar edhe më parë, vetë Korridori 8 sot, është pjesë e rrjetit europian të transportit. Jo se e themi ne, se ne mund të themi, dhe unë e them që edhe korridori Durrës-Prishtinë është pjesë e rrjetit europian të transportit, por nuk është në hartën e rrjetit europian të transportit që gjendet në zyrat e Komisionit Europian në Bruksel, që do të thotë që statusi i një korridori të rrjetit evropian të transportit është tjetër nga statusi i një korridori që mund të jetë mes të Europës, por nuk është në atë rrjet, duke filluar që nga financimi, korridoret që nuk janë në atë hartë, nuk financohen.
Mund t’i ndërtosh vetë, siç ne do të ndërtojmë vetë, së bashku me qeverinë e Kosovës, hekurudhën Durrës-Prishtinë dhe kemi folur me kryeministrin në Prishtinë herën e fundit për dy mundësi financimi, të cilat do t’i eksplorojmë së bashku, por ama s’ka asnjë shans që ne të kemi akses në fondet europiane për aksin Durrës-Prishtinë, sepse nuk është.
Tani ky Korridori 8, me të cilin disa bëjnë lodra fjalësh dhe nuk kuptojnë fare se për ça flasin, ndërkohë që disa të tjerë, as nuk duan t’ia dinë fare, sepse e dinë se për ça bëhet fjalë, është futur në Rrjetin Europian Transportit, këtu në Tiranë, në Samitin e BE me Ballkanin Perëndimor, mbasi unë dhe qeveria ime kemi luftuar jo pak vite për të hequr bllokimin që i ishte bërë. Ishte i bllokuar. Pse vendet e BE e kishin bllokuar Korridorin e VIII?
Sipas logjikes së injorantëve që bërtasin në rrugët e pazarit mediatik këto janë muhabete rrugësh. Jo këto nuk janë muhabete rrugësh. Këto janë çështje zhvillimi ekonomik, këto janë çështje sigurie, janë çështje kapacitetesh konkurruese në një hapësire ekonomik dhe tregtare që është shumë e vështirë.
Ne vijmë nga një varfëri ekstreme dhe duam të bëhemi pjesë e një shtëpie që praktikisht zotëron një pasuri shumë të madhe.
Mbas futjes së korridorit VIII në rrjetin europian të transporteve, korridori i VIII u fut edhe në rrjetin e lëvizjes së sigurt të NATO-s dhe projekti ynë i portit të kombinuar tregtar dhe ushtarak është në tryezën e NATO-s dhe ka kaluar të gjitha nivelet teknike të NATO-s si një domosdoshmëri.
Tani si mendoni ju, a mund të bënim ne një bazë ushtarake ku që të shfrytëzohej nga NATO aty në pellgun e portit të Durrësit, në aktualin? Nuk mund ta bëjmë. Mund të ishte porti aktual nyja për të cilën po flasim? Nuk mund të ishte.
Pikërisht për seriozitetin e madh që ka ky projekt ne u angazhuam në një qasje tërësisht tjetër duke marr kompaninë më të madhe në botë, reputacionin e së cilës patjetër mund ta bëjnë copë tenxheret tona, por nuk e vë në diskutim askush. Kompania Royal Haskoning ka përgatitur të gjithë termat e referencës dhe ka supervizuar të gjithë garën. Gara është organizuar dy herë dhe në të dyja herët ka patur interes shumë të madh. Çështja ka qenë, herën e parë që kriteret kanë qenë shumë të forta dhe kriteret e forta nuk duan të thonë që s’ka kompani që nuk i plotësojnë, por duan të thonë që nëse nuk i përgatite të gjitha gjërat në kohë dhe si duhen për atë garë nuk kualifikohesh dot. Herën e parë gara është anuluar, këtë herë ndodh kjo koincidencë fatkeqe. E përsëris kompania ka shkruar tërheqjen e saj me argumentin e krizës dhe çmimeve gjë që praktikisht nëse gjerat nuk kthehen në normalitet e bën shumë të vështirë marrjen përsipër të atij porti me ato çmime që janë vendosur aty, me atë financim që është vendosur.
Nuk e kemi fare informacionin që ka patur ndonjë komponent tjetër që ka ndikuar në tërheqjen e kompanisë. Unë dua ta shfrytëzoj këtë moment, të jap një mesazh të gjithë tyre që e kanë penguar portin dhe që fërkojnë duart se mendojnë që ia dolën. E kanë shumë gabim sepse thjesht kanë hapur një rrugë tjetër. Një rrugë tjetër që nuk mund ta bllokojnë më dhe nuk do ta ndalin dot më. Në të njëjtën periudhë kohe të parashikuar ne do të bëjmë hapin që kemi qenë në pamundësi për ta bërë deri tani. Kaq për këtë. Nuk them më shumë se ne ndërkohë jemi dukem përgatitur hapin tjetër. Në momentin që do jemi gati për ta hedhur natyrisht do ta bëjmë publike.
Është e sigurt që të gjithë ata që kanë menduar se do ta nënshtrojnë qeverinë e Republikës së Shqipërisë, qofshin forca të brendshme e qofshin forca të jashtme do mbeten me gishtin që do të dëshirojnë ta zgjedhin vetë, në gojë.
Pika tjetër ka të bëjë me krizën. Javës që vjen Parlamenti i Shqipërisë do të ftohet në votojë një rezolutë për ta shpallur Republikën e Khomeiniste të Iranit, – unë me gojë nuk e them dot islamike, sepse ajo nuk ka asnjë lidhje me islamin sipas asaj që unë di dhe çmoj te islami, – shtet sponsor të terrorizmit. Bashkë me këtë do të shpallet organizatë terroriste garda republikane e Iranit dhe Hezbollahu. Që të dyja. Kjo është e vërteta. Në këto hapa nuk jemi pionierët sepse ka patur më parë edhe partnerë, aletë, miq që i kanë hedhur, por është koha që ta bëjmë dhe ne këtë gjë.
Nga ana tjetër është që kriza po shfaqet në të gjithë botën. Po shfaqet dhe këtu si rezultat i rritjes së çmimit të naftës. Unë e kam shprehur qysh kur kemi bërë mbledhjen e parë të asamblesë të shumicës qeverisëse pas zgjedhjeve që një nga objektivat tona është krijimi i një faktori të ri në tregun e naftës, një faktori shtetëror, një force publike për të krijuar një kapacitet që të lehtësojë barrën mbi qytetarët sikundër e lehtësoi konkurrenca që ne nxitëm duke ndryshuar komplet qasjen për fluturimet ajrore.
Shqipëria kishte aeroportin më të shtrenjtë në Europë, sot ka aeroportin më të suksesshëm të Ballkanit. Me një diferencë mbresëlënëse nga aeroporti historik i kryeqytetit të rajonit ku ne ishim jashtë harte fare, Beogradi. Sot nuk është me Beogradi kryeqyteti i aviacionit, është Tirana. Kjo është arritje e kësaj qeverie, me gjithë keqardhjen për të gjithë ata që na duan të vdekur. Po sa më shumë të vdekur na duan, aq më shumë ne gjallërohemi.
Ne do ta krijojmë faktorin publik, forcën e shtetit do ta fusim dhe në tregun e naftës. Shumë shpejt do të japim shembullin sesi dhe në tregun e naftës gjërat do të ndryshojnë.
Ndërkohë që duke vënë në dispozicion kapacitetin e shtetit dhe garancinë e shtetit do të bëhet shumë më e lehtë se sa e kanë sot lojtarët që janë në treg për të patur marrëveshje me kompanitë që e shpërndajnë naftën të cilat do të kenë qëndrueshmëri afatgjatë.
Sot ne kemi dhe në proces ligjin e rezervave. Më kujtohet që kur unë kam folur për rezervat e naftës në vigjilje të kësaj iniciative, përpara vitit 2020, u ‘’hodhën shumë tenxhere përpjetë’’ sepse u quajt një përpjekje për nuk e di, se çfarë poshtërsie por sot kjo është imperative. Ne në ligjin që është për konsultim publik, mos gabohem, e kemi përcaktuar që rezerva duhet të shkojë në 3 muaj, por ndërkohë kjo nuk mjafton më tani. Nuk mjafton më si masë sigurie, se mund të jetë thjesht një masë e mjaftueshme për momente të tilla, por ne na duhet të shkojmë përtej sigurisë. Ne duhet të shkojmë tek ajo që qytetarët ndjejnë dhe tek ajo që qytetarët meritojnë të kenë; një treg nafte i cili të jetë më i përballueshëm se tregu i sotëm. Shumë thjeshtë. Këto ishin pikat që unë doja të ndaja me ju.
Tani natyrisht që unë nuk ju kam thirrur për të bërë një fjalim dhe për t’ju thënë mirupafshim, por duke qenë i bindur që ju të gjithë do e respektoni radhën, duke shpresuar që do të përqendroheni në këto tema, unë do t’ju jap fjalën dhe ia jap fjalën të parës zonjushës me xhaketë të kuqe dhe pantallona të zeza sepse është pamja më patriotike sot që ka salla, kështu që fjalën e ke ti.
* * *
– Ju keni deklaruar më herët, burg për ata që nuk paguajnë energji elektrike, burg për ata që abuzojnë me hapësirat publike dhe burg për ata që parkojnë dysh. Janë ndryshimet e fundit që janë përgatitur nga ana e qeverisë. Pyetja ime është pse në rastin e Belinda Ballukut i thatë “jo” burgut dhe u kujtuat për standardet qe referon BE pikërisht për këtë praktikë burg-burg dhe pse mbahet ky standard i dyfishtë? Personat me imunitet ruhen nga burgu dhe qytetarët shkojnë në burg për vepra të tilla?
Kryeministri Edi Rama: Qartë. Tani nëse ju do më gjeni mua se kjo është… jetojmë në një kohë kur gënjeshtra, duke u përsëritur shpesh bëhet e vërtetë dhe e vërteta nuk ka më mundësi. Unë nuk kam thënë kurrë burg për ata që nuk paguajnë dritat. Kurrë. Dhe askush, kurrë në historinë e këtij vendi nuk ka shkuar në burg se nuk ka paguar dritat. Unë kam thënë burg për ata që i vjedhin dritat. Janë dy gjëra të ndryshme. Për ata që nuk paguajnë dritat, kam thënë që dritat duhet të priten, siç priten në çdo vend të botës. Dhe kjo ka ndodhur.
(Ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Po pse më ndërhyn tani? Kjo nuk shkon. Tani, këtu edhe një herë, fillon mitingu edhe unë besoj që kur jemi në kushtet që mitingu zhvillohet rregullisht këtu poshtë, mund të shkosh atje poshtë t’i bësh këto. Këtu nuk është për të bërë miting. Këtu është pyetja dhe përgjigja. Këtu nuk është debati.
Gjëja që ti po kërkon si gjithmonë, është që unë të jap përgjigjen që do ti, unë do jap përgjigjen që dua unë dhe ashtu sikundër unë me shumë qetësi pres që të mbarojë pyetja jote si zakonisht e gjatë dhe me komentet përkatëse, kërkoj fjalën e lirë që ta çoj deri në fund nëse “Qimi” mua ma jep lejen. Nëse “Qimi” mua nuk ma jep lejen që të çoj fjalën, atëherë, unë jam shumë i keqardhur, nuk bëj asnjë sulm personal….
(Ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Unë do merrem me gjithçka që mua më vjen të merrem sepse unë jam po aq i lirë sa ç’je ti dhe sa ç‘jeni të gjithë ju që të thoni gjënë që doni. Edhe një herë tjetër unë dua fjalën. Më lër ta mbaroj pastaj janë njerëzit që gjykojnë dhe jeni të gjithë këtu dhe gjykojeni. Si mund t’i kërkohet dikujt që të japë përgjigjen që do ti? Unë do jap përgjigjen që di unë. Dhe po të them në Shqipëri nuk ka hyrë kurrë një person që nuk i ka paguar dritat. Nuk ekziston sepse në burg nuk shkon për diçka që nuk shkruhet në Kodin Penal. Nuk ka Kodi Penal i Republikës së Shqipërisë, norme ku të thuhet “mospagesa e dritave të çon në burg’’. Nuk ekziston. Nuk ka ndodhur. Kanë hyrë në burg persona që kanë vjedhur drita. Një gjë është të marrësh drita dhe të mos paguash, një gjë tjetër është që dritat t’i lidhësh me shtyllën në rrugë apo që trukosh sahatin e dritave që të tregojë një tjetër shifër, apo, apo, apo.
Kështu që mos insisto në gabim sepse je gabim. Është një gënjeshtër e përsëritur në pafundësi për propagandë dhe është kthyer në një të vërtetë, ndërkohë që e vërteta është kjo, nuk ka hyrë askush në burg në Shqipëri për mospagesë. Mospagesat kanë çuar në prerjen e dritave që nuk priteshin kurrë më parë se ‘’këta janë tanët, ata janë tanët, mbaji ata atje’’, po jo burg, e para.
E dyta, ndërtimi pa leje është në Kodin Penal i sanksionuar dhe është një vepër penale e cila ndëshkohet sipas shkallëve, por edhe me heqjen e lirisë. Patjetër.
Është vepër që është flagrancë, është fizikisht e kapshme, e prekshme, e dukshme, nuk është diçka që e thotë një televizor apo një televizor tjetër dhe mund të jetë e mund të mos jetë, nuk është diçka që e thonë ata që rrinë nëpër tribuna apo ata që ‘’hidhen përpjetë nëpër tenxhere’’ dhe mund të jetë e mund të mos jetë. Është diçka që është e faktueshme. Hapësira e zënë. Kështu që mos bashkojmë gjëra që nuk kanë asnjë lidhje me njëra-tjetrën.
(ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Më lër të mbaroj. Nuk kam mbaruar. Edhe një herë tjetër, nuk kam mbaruar, zonjë. Çfarë do me thënë kjo që më ndërpret gjithë kohës? Nuk ke ardhur këtu as për miting e as për debat dhe prandaj të përmenda atë që përmenda se kjo është një edukatë skandaloze e mënyrës së komunikimit kur tjetri bën pyetje, të jep përgjigje. Ta mbaroj unë.
Tani natyrisht që kështu vjen jeta, kur nuk ka drejtësi dhe nuk ka prokurori. Ai televizioni që thua ti, është në prokurori për pastrim parash. Është në prokurori me një denoncim të bërë nga organet shtetërore.
(ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Unë nuk jam këtu për të luftuar për veten time, se unë mund ta bëj edhe pa gazetarët fare komunikimin, dhe mund t’i shpjegoj gjërat. Po kjo sjellje është pikërisht ajo që pengon njerëzit të marrin vesh të vërtetën, është pikërisht ajo që dhunon njerëzit në emër të tyre me gënjeshtra, është pikërisht ajo që nuk i lejon njerëzit që të peshojnë të dyja palët.
Juve abuzoni me njerëzit, juve abuzoni me ata që merren nëpër gojë në mënyrën më të ulët në emër të lirisë. Juve abuzoni me faktet në mënyrën më të shëmtuar, ju jepni njerëzve çdo ditë gënjeshtra dhe e bëni këtë në emër të lirisë dhe askush nuk ju thotë “plaç”.
(ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Unë po të them edhe njëherë, më lër të mbaroj fjalën. Marrja peng e një bisede me dhunë mund ta bësh, unë nuk kam se ça bëj tjetër, nuk kam se ça bëj tjetër, mund ta bësh, po kjo është dhunë. Më lër të mbaroj fjalën.
Do t’i përgjigjen që do t’i nuk ta jap dot unë, se unë nuk punoj për “Qimin”, dhe kjo është e sigurt dhe meqë më përmende, meqë më përmende televizion, më përmende ti, nuk ta përmenda unë, televizioni është në Prokurori prej disa vitesh për pastrim parash.
(ndërhyrje e gazetares)
Kryeministri Edi Rama: Unë po komunikoj me njerëzit, moj zonjë. Nuk ma ndalon dot ti këtë dhe dua që ta dinë të gjithë këtë fakt. Televizioni që ti e sjell këtu si argument, ti e solle, nuk e solla unë, është një subjekt i denoncuar për pastrim parash prej vitesh dhe i denoncuar nga autoritetet shtetërore në Prokurorinë e Tiranës, me fakte, me prova, me të gjitha dhe natyrisht, që paratë në atë televizion pastrohen për të bërë ekzaktësisht këtë që bëhet çdo ditë, çdo ditë, çdo ditë, që përmbyten njerëzit me gënjeshtra dhe me pisllëk. Tani, patjetër, këtë e vendos Prokuroria. Këtë miting që po bën, më vjen shumë keq, po bën gabim shumë të madh.
Qytetarëve, unë i përgjigjem në çdo herë që ata zgjedhin. I përgjigjem çdo ditë, nuk i përgjigjem nëpërmjet televizioneve që pastrojnë paratë e grabitura nga qytetarët dhe të cilët gëzojnë imunitetin e dhunuesve. Ai televizion është në Prokurorinë e Tiranës prej vitesh, me denoncim, me dokumente për pastrim parash. Natyrisht që, unë nuk kam dalë më parë asnjëherë ta them këtë gjë hapur, por është koha që mediat, të cilat ushqehen nga “paraja e pistë”, dhe që me para të pista paguajnë nën dorë, ata, cilët rrokanisin kokën e njerëzve, me gjithfarë gënjeshtrash, me gjithfarë sharjesh dhe shpifjesh, me gjithfarë nxitjesh dhe akuzash, minimalisht të përgjigjen përpara ligjit për burimet e tyre të financimit dhe kur ta kryejnë vetingun e tyre dhe kur ta bëjnë pastrimin e tyre nga denoncimet, të cilat nuk kanë qenë politike, se po të kishin qenë politike, do i kishit dëgjuar më përpara. Dhe nuk është i vetmi televizion, ka dhe një televizion tjetër që është i denoncuar për evazion fiskal masiv dhe të dy këto televizione janë bartësit e të gjithëve pjesës dërrmuese të gënjeshtrave, të shpifjeve, të sulmeve dhe të nxitjeve ndaj të gjitha rrugëve të gabuara për një demokraci.
Kështu që, edhe ajo që ndodhi sot është pjesë e gjithë kësaj panorame dhe është pjesë e qëllimit të shpallur për të luftuar me çdo mjet qeverinë e zgjedhur demokratikisht dhe për të bërë me çdo mjet pis këdoqoftë që punon për këtë qeveri, në këtë qeveri, apo që mbështet këtë qeveri, për të bërë pis njerëzit që e votojnë, duke i quajtur të gjithë të korruptuar, duke i quajtur të gjithë hajdutë, duke i quajtur të gjithë patronazhistë e ku di unë se çfarë, megjithëse patronazhistëve ata u marrin të keqen, ndërkohë që Prokuroria e Tiranës rri dhe nuk e jep ende një përgjigje, mirë apo keq për këto dy burime që helmojnë shqiptarët për ditë, njëri me para të pista, tjetri me evazion masiv.
Çfarë lirie është kjo? Për cilën liri mund të flasim këtu?
Dhe nuk kam asnjë problem t’i përgjigjem çdo pyetjeje, siç keni vënë re, po kjo histori që të marrësh peng një konferencë shtypi me britma dhe me dhunë, është një histori që nuk ka për t’u përsëritur më këtu.
– Zoti Rama ka dy pyetje lidhur me vendimin e djeshëm të parlamentit. Marr shkas nga disa deklarata të ambasadave të vendit tonë si Gjermania, Britania e Madhe, Holanda, apo delegacioni i Bashkimit Europian në Tiranë. A rrezikohet rrugëtimi i Shqipërisë në Bashkimin Europian pas vendimit të djeshëm në parlamentit?
Dhe së dyti, dje në seancë kanë munguar tre deputetë të grupit tuaj parlamentar, mes tyre Elisa Spiropali dhe Fatmir Xhafaj. A do të trajtohet mungesa e tyre si një prishje e vendimit të Grupit Parlamentar dhe a do të ketë sanksione për ta?
Kryeministri Edi Rama: Unë fola në hyrje për deklaratat që ju përmendët. Unë ato i lexoj, besoj unë, në mënyrën e duhur. Sepse ndryshe nga ju dhe nga ata që i lexojnë ndryshe dhe i komentojnë krejt ndryshe, unë jam në gjendje t’i përputh deklaratat me komunikimet e drejtpërdrejta që kam me subjektet që i kanë nxjerrë ato deklarata dhe ju thashë që kemi pasur patjetër debat, lidhur me çështjen dhe debati ka qenë shumë konstruktiv, deklaratat nuk flasin absolutisht atë që thuhet në komentet që u bëhen atyre, sepse po të ishte për të shkuar në atë drejtim, nuk do kishin asnjë merak që të shkonin në atë drejtim, por deklaratat flasin për domosdoshmërinë që të vazhdohet hetimi, të vazhdohet lufta kundër korrupsionit.
Kështu që unë kështu i kuptoj deklaratat dhe s’shoh asnjë problem dhe siç e thashë dhe dje, jam 100%, i linjëzuar me çfarë shkruhet në deklaratë për parimet. Për rastin konkret, e kam thënë dhe përsëris – Nuk ka asnjë kusht për të ngritur dorën dhe për të arrestuar një person që nuk akuzohet për korrupsion në radhë të parë, mund të akuzohej edhe për korrupsion dikush dhe pa prova, se nuk është parlamenti, e kam shpjeguar, nuk është parlamenti noteri i prokurorisë. Parlamenti ka të drejtën të shikojë nëse përmbushen apo jo kushtet, pa hyrë në meritën e çështjes, unë nuk kam hyrë në meritën e çështjes dhe nuk hyn në meritën e çështjes. Po nuk ka akuzë për korrupsion e para, dhe e dyta nuk ka absolutisht, nuk përmbushet asnjëra nga kushtet që të merret ajo masë. Kështu që, hetimet mund të vazhdojnë edhe kaq, nuk kemi asnjë shqetësim për të.
Përsa i përket pastaj çështjes së prezencës, votimit etj., etj., nuk merrem unë me këtë punë, është kryetari i grupit që ka detyrë të dëgjojë dhe të kuptojë arsyet e mungesave.
– Zoti kryeministër, pak më herët u shprehët se nuk ka asnjë pengim të rrugës së Shqipërisë drejt Bashkimit Europian. Nga buron kjo konfidencë e juaja, pasi nga kjo sallë në të shkuarën, ju kur Shqipëria bënte përpjekje në rrugëtimin europian keni folur për mendje skeptike, të cilat nxirrnin yçkla rrugës për të na penguar. Pse kësaj here ai votim i djeshëm në parlament nuk do të përdoret nga ndonjë vend i caktuar në Bashkimin Europian për t’u bërë pengesë në mbylljen e kapitujve që ne kemi hapur me Bashkimin Europian? Faleminderit!
Kryeministri Edi Rama: Sepse unë flas mbi bazën e fakteve që kam sot dhe flas mbi bazën e komunikimeve që ne kemi sot. Nuk flas se ç’do të ndodhi në të ardhmen, unë flas sot dhe sot kemi këtë situatë. Kemi një diskutim që ka ndodhur, që nuk e mohoj, por që ka qenë plotësisht konstruktiv dhe kemi një rrugë në të cilën nuk shohim që të ketë dalë dikush e të ketë thënë për këtë arsye këtu ne nuk ecim dot para, sepse në ndërkohë çdo gjë që ka të bëjë me këtë proces është punë e përditshme, domethënë në Bruksel, në Tiranë, mes Brukselit dhe Tiranës, punohet përditë për këtë proces. Deri tani nuk kemi asnjë arsye ta mendojmë këtë, ky është fakti dhe thashë – nëse do të ishte përmbajta e atyre deklaratave, e ngjashme me jehonën e deformuar që iu dha, do t’ju thosha që kemi një problem. Por nëse qëllimi i atyre deklaratave do të ishte ajo që tha jehona deklaratat do ta thoshin vetë, nuk do prisnin që t’ua përkthenin “qimbellinjtë” e medias shqiptare.
– Zoti kryeministër të mërkurën ju pritët në godinën qeveritare ambasadoren e Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Athinë. Cila ishte arsyeja e vizitës së saj dhe nëse mund të ndani diçka nga diskutimet që zhvilluat?
Kryeministri Edi Rama: Ambasadorja ka ardhur për të bërë një takim njohje për të diskutuar për disa çështje që janë çështje të interesit të lartë amerikan në këtë rajon që kanë të bëjnë me energjinë, me bashkëpunimin rajonal, që kanë të bëjnë me qasjen ndaj forcave të treta dhe ndaj kini parasysh që ambasadorja e SHBA në Athinë është një përfaqësuese botërisht e njohur në politikën amerikane drejtpërdrejtë e rrethit të ngushtë vendimmarrës të presidentit të SHBA.
– Zoti Rama ju thoni që nuk ka ndryshim vullneti dhe nga ana e Bashkimit Europian nuk keni pasur deri tani asnjë sinjal që mund të kenë patur ata një qasje ndryshe. Edhe pse dy muaj kanë kaluar nga ky vit me 12 muaj nuk ka ende sinjale që mund të ketë një konferencë për mbylljen e ndonjërit të grup kapitujve të hapur dhe kryenegociatorja ka deklaruar në një konferencë për shtyp që 2026 do të jetë dhe viti ku do të mbyllen minimalisht gjysma e kapitujve të hapur. Pyetja tjetër që lidhet po në këtë qasje. Ju keni publikuar një artikull bashkë me Aleksandër Vuçiç në 28 shkurt në një media gjermane ku i kërkoni BE që ndërkohë që presim të anëtarësohemi me të drejta të plota, t’iu ofrojnë vendeve kandidate një mundësi për të qenë pjesë e zonës Shengen dhe pjesë e tregut të përbashkët europian. Kjo nga Partia Demokratike, nga opozita po shikohet si një ndryshim i diskursit të qeverisë shqiptare. Ata, një grup deputetësh kanë kërkuar një dëgjesë me ju në Parlament. A keni ju një koment, a është ky një ndryshim i qasjes?
Kryeministri Edi Rama: Mbyllja e kapitujve është një plan i kalendarizuar dhe në këtë plan të kalendarizuar nuk ka patur në plan mbylljen e kapitujve as në janar, as në shkurt e as në mars. Mbyllja e kapitujve nuk është një proces kaq i thjeshtë. Ajo që ju keni dëgjuar nga ministrja dhe kryenegociatorja është ashtu, pra në 2026 parashikon një grup kapitujsh që duhet të mbyllen, por jo në janar, shkurt e mars.
E dyta, në këtë proces ne punojmë çdo ditë dhe çdo ditë shkëmbejmë me Brukselin. Çështja për të cilën folëm më parë është një çështje që ka patur vëmendjen dhe për të cilën ka patur debat me disa, por nga kjo, të thuash që u bllokua rruga e Shqipërisë, është një çmenduri, është diçka komplet e pavërtetë.
Përsa i përket pyetjes tjetër që ju bëtë është për të ardhur keq, por mua s’më vjen keq me thënë të drejtën për shoqatën e molotovarëve që ju e quani PD, sepse ata janë në botë tjetër komplet. Nuk kanë lidhje fare me botën e sotme të marrëdhënieve ndërkombëtare, të punës për tu anëtarësuar në BE, të debateve të brendshme e të jashtme, por një gjë është e sigurt që unë kam qenë zëri i parë jo sot, por ka disa vite, që është ngritur për një qaje ndryshe ndaj anëtarësimit. Unë nuk kam thënë ndonjëherë dhe as editoriali i mallkuar nga, nuk po u vë emër atyre që në Kosovë apo në Shqipërie kanë mallkuar, nuk thotë askund dhe nuk prezumon askund dorëheqjen nga anëtarësimi në BE, përkundrazi.
Kjo është një temë që kërkon pak thellim për të kuptuar se për çfarë flasim. Në mënyre të përsëritur unë kam thënë që BE, vendet anëtare të BE e sidomos disa nga ato nuk e kanë kapacitetin që të përballojnë momentin e fundit, për të dalë përpara popujve të tyre dhe për të thënë që do marrim dhe një tjetër dhe një tjetër në familjen tonë, nëse nuk kanë mundësi që këtë gjë ta argumentojnë në një mënyre të pranueshme për disa opinione publike të cilët janë acide ndaj zgjerimit. Ajo që mund të ndodhë është që të gjitha gjërat të bëhen gati dhe në momentin e fundit papritur pa kujtuar një vend, dy vende, tre vende, dihet se kush janë, kanë qenë gjithmonë me këtë vështirësi të mos gjejnë këtë kapacitet. Që do të thotë se procesi të mund të mbetet peng i këtij fakti, plus dinamika e BE është një dinamikë shumë e paparashikueshme për shkak të dinamikave të brendshme politike.
Në 2027 ka zgjedhje në Francë, Franca është vend kyç dhe Franca e ratifikon anëtarësimin e një vendi të ri anëtar të BE, jo si të tjerët, por me 2/3 e Parlamentit ose me referendum popullor. Siç e shikoni nëse e ndiqeni politikën franceze, për herë të parë Franca ndodhet në kushtet që nuk bën dot qeveri të shumicës. Si ka ndodhur kurrë më parë. Pse? Sepse e ka shumë të fragmentuar parlamentin. Nuk dihet se çfarë qasje do të ketë presidenti apo presidentja në Francë që do të zgjidhet. Mjafton kjo për të mos pritur që gjërat të bëhen fakt dhe pastaj të mbetesh, por për të punuar në këtë drejtim.
Kur unë flisja në fillim për këtë askush nuk e përkrahte këtë gjë, sot që flasim janë jo pak që e shikojnë me interes këtë qasje. Përsa i përket pastaj dëgjesës së molotovarëve meqë ata kanë filluar të flasin në emër të Berlinit, le të shkojnë të flasin në Berlin për këtë punë. Le të shkojnë atje dhe të pyesin njëherë në Berlin ore ja vlen ne të luftojmë për këtë punë, apo ta mbyllim gojën se jemi komplet jashtë loje. Le të dëgjojmë çfarë do ju thonë në Berlin. S’do ua thonë juve, se unë e di se çfarë do u thonë.
– Zoti kryeministër, për Porto Romanon a mund të emërtoni disa shtete që pretendoni se kanë bërë presion mbi procesin?
Kryeministri Edi Rama: Jo
– A ishin ata shkaku që ky proces dështoi?
Kryeministri Edi Rama: Jo. Unë e thashë dy herë, tani çfarë të bëj unë, të bëj polemikë me ju tani. Se po të dua e bëj dhe them po ju kur flas unë dëgjoni apo prisni radhën kur të bëni pyetjen tuaj. Unë e thashë dy herë që tërheqja e kompanisë është argumentuar me krizën dhe ne nuk kemi asnjë të dhënë që të na japë idenë se këtu mund të ketë patur ndonjë presion. Unë e thashë dy herë, por ama është e sigurt që faktorë të ndryshëm për arsye interesash të natyrave të ndryshme dhe i përmenda cilat mund të jetë këto interesa, nuk e mirëpresin ndërtimin e portit të ri. Kjo është luftë ekonomike, luftë tregtare por është dhe më shumë se kaq. Është luftë e brendshme interesash që thashë, që ata që zotërojnë kanalet e trafiqeve nuk e mirëpresin të ndërtohet në Shqipëri ky port i një sigurie të lartë.
– Pra është krimi i organizuar që ka bërë presion, kanalet e trafiqeve si ta kuptojmë? A mund ti shpjegoni publiku se çfarë do ndodh meqë ky është një projekt i rëndësisë kombëtare?
Kryeministri Edi Rama: Jo, do t’ia shpjegoj kur të jemi gati dhe do jemi gati shumë shpejt. Thashë, ne po e përgatisim hapin tjetër por tani nuk mund të shpjegoj diçka që s’është gati sepse duhet të bëhemi gati dhe pastaj duhet të themi kjo është rruga që do të ndërtohet porti i ri dhe pastaj atë rrugën nuk e ndal dot askush.
– A mund të bëj dhe një pyetje tjetër?
Kryeministri Edi Rama: Po, patjetër.
– Meqë ishim te deklaratat e ambasadave, si u lexuan.. në fakt aty ka një fjali që kërkohet që të mos pengohet puna e SPAK-ut dhe në raportin e fundit që ka dorëzuar SPAK në Kuvendin e Shqipërisë për punën e strukturës gjatë 2025, ka një fjali ku shprehet shqetësimi i SPAK-ut për ndryshimet e mundshme ligjore që mund të kufizojnë punën e kësaj strukture. A do vijojë maxhoranca me ndryshimet ligjore që keni propozuar që jeni dhe ju firmëtar, me ndryshime të reja që mund të konsiderohen si pengesë dhe kufizim i punës së organeve të drejtësisë?
Kryeministri Edi Rama: Nuk e kam lexuar këtë raport dhe nuk mund të komentoj diçka që nuk e kam lexuar vetë, por në mirëbesimin tuaj që më dhatë një ndjesi të tonit të një fjalie, mendoj që nuk është puna e SPAK-ut që t’i thotë Parlamentit të Shqipërisë që ça duhet të bëjë Parlamenti i Shqipërisë. SPAK të shohë punën e vet, ne të shohim punën tonë, ju do shikoni tuajën dhe të gjithë bashkë do bëjmë më të mirën që punët tona të bëhen sa më mirë dhe sa më mirë të bëhen punët tona, aq më mirë do bëhet edhe Shqipëria dhe detyra ime është të mos ndërhyj në punën tuaj. Detyra jua është të më lini të flas kur më pyesni. Detyra e SPAK është të luftojë korrupsionin, të luftojë krimin e organizuar. E ka të gjithë mbështetjen tonë. Detyra jonë pastaj është që të bëjmë detyrën tonë kur vjen puna tek Parlamenti i cili është sovran dhe nuk varet as nga SPAK, as nga ambasadat as nga askush tjetër. Këto janë gjëra shumë të qarta. Nuk kam asnjë problem unë më këto ndërkohë që ndryshimi për të cilin ju flisni, nuk besoj se ka të bëjë me raportin e SPAK, nuk ma ha mendja që ka të bëjë me raportin, sepse raporti është normalisht një raport pune për një periudhë të gjatë kohe, nuk besoj se është raport i lidhur me javën e fundit. Ai është një ndryshim i domosdoshëm që do bëhet, siç e kemi thënë dhe është në proces dhe do votohet, nuk diskutohet fare. Nuk ka shans që të ndodhë më në Shqipëri që të çohet një prokuror me një gjykatës që të pezullojnë funksionet vitale të qeverisë apo të institucioneve të tjera të cilat nuk mund ta delegojnë dot, kupton? Kjo është çështja. Se këtu nuk pezullohet personi, këtu pezullohet funksioni. Këtë gjë nuk e ka ditur prokurori bashkë me gjykatësin që janë mbyllur bashkë të dy dhe kanë marrë vendim të dy që të pezullojnë një ministre, por në fakt kanë pezulluar funksionin, sepse nuk e ka askush tjetër autoritetin me ligj, që të vazhdojë të udhëheqë ministrinë në mungesë të ministrit. Është shumë e qartë dhe shumë e thjeshtë.
Përsa i përket ndryshimeve të tjera, patjetër që ne do bëjmë ndryshime të tjera sepse kemi Kodin e ri Penal, kemi ndërhyrjet e domosdoshme në Kodin e procedurës Penale, por të gjitha këto nuk kanë ngut , për të gjitha këto ne po punojmë. Kemi një material shumë voluminoz edhe me shumë brumë për tu diskutuar që është drafti i përgatitur nga grupi i ekspertëve të pavarur shqiptarë me në krye drejtorin e shkollës së Magjistraturës. Është ripunuar dhe është në ripunim sipas informacionit që kam unë, mbi bazën e të gjitha vërejtjeve që janë bërë, po ndërkohë kemi dhe dy aleatë në këtë proces; Ministrinë e Drejtësisë së Italisë dhe Ministrinë e Drejtësisë së Francës me një rrjet ekspertësh që këto dy ministri na i kanë vënë në dispozicion dhe me të cilët do të rishikojmë gjithë Kodin e ri; do rishikojmë normat e Kodit të Procedurës Penale, për Kodin e ri kemi dhe qeverinë holandeze të përshirë që na ka vënë në dispozicion dy ekspertë, kështu që çdo gjë është në kontroll në kuptimin e mirë të fjalës dhe patjetër, edhe në respekt të plotë të gjitha standardeve edhe europiane, ndërkombëtare, etj. Nuk ka asnjë vullnet, asnjë tendencë, asnjë qëllim, asnjë ëndërr për të kthyer mbrapsht gjërat që na kanë shkuar përpara, por detyra për t’i përmirësuar gjërat është e të gjithëve.
– Zoti Kryeministër, ju përmendet pak ngritjen e një faktori publik që mund të përshihet edhe në sektorin e naftës. Duke marrë parasysh edhe situatën që mund të krijohet në rajon për shkak të konflikteve ndërkombëtare, a mund të na tregoni ndonjë detaj më shumë për këtë faktor publik dhe së dyti, a është ende në tryezë projekti për ngritjen e një rafinerie në bashkëpunim me palën azere? Dhe ju lutem, për të kuptuar pak në raport me integrimin; u cek këtu po për ta qartësuar, mundësia për t’i integruar në mënyrë të pjesshme ose me faza, pra pa veto dhe pa komisionerë, do të kërkonte prekjen e trakteve të brendshme të BE dhe ndoshta dhe një reformë të brendshme ne Union. A mendoni që kjo do ta shtynte procesin për Shqipërinë? Dhe shumë shkurtimisht, thjesht për të qartësuar më shumë pyetjen që u bë dhe më herët: a mund të ndani me ne, cilët janë këta faktorë që folët , që mund të ndikojnë në projektin e Porto Romanos?
Kryeministri Edi Rama: Duke filluar nga fundi, nuk kam nevojë të ndaj unë me ju asgjë, mjafton ju të lexoni pak edhe të përpiqeni të kuptoni pak natyrën strategjike të atij porti dhe interesat që mund të jenë të ndërthurura me të dhe i nxirrni vetë gjithë faktorët. Nuk ka ndonjë shkencë, është shumë e thjeshtë. Ju mendoni që e gjithë bota mezi pret të ndërtohet një port i ri që të shërbejë si bazë e NATO-s në Shqipëri? Për shembull? Nëqoftëse mendoni kështu, që nuk besoj, atëherë shikoni një botë që s’ekziston. Nëqoftëse nuk e mendoni kështu, atëherë numërojini faktorët që nuk e mirëpresin këtë gjë. E edhe përtej kësaj, ju mendoni që shqiptarët mezi presin që të bëhen më të fortë dhe të bëhen më të zëshëm edhe të bëhen më të respektuar? Ju mendoni që në shumëçka ndodh në raport me ne, në aspektin negativ, nuk ka lidhje me këtë fakt? Domethënë bota funksionon sipas atyre librave dhe manualeve të parimeve, të normave dhe standardeve dhe nuk ka mbrapa asgjë tjetër? Unë mendoj që jo. Unë mendoj që fuqizimi ynë është real. Ngritja jonë që është reale, zëri ynë që është real, nuk i ka lumturuar të gjithë dhe nuk e presin të gjithë me kënaqësi që shqiptarët të kenë një dominancë në një nyje strategjike të tregtisë edhe të mobilitetit, mu në mes të Europës. Si mendon?
Mendoni ju që të tjerët kur e synonin Shqipërinë si bazë, si marrëdhënie, ishin budallenj dhe ishin vende të vogla që i nguleshin këtu dhe donin me çdo kush të ngulnin këtu një këmbë? Të gjitha këto janë reale. I ka historia. Mirëpo kur historia është duke u bërë ata që janë duke e bërë historinë, nuk janë të vetëdijshëm për përmasat e historisë që po bëjnë, ndërkohë që nesër të gjitha këto, që sot po bëhen në Shqipëri, do lexohen ndryshe. Edhe nuk do lexojë më njeri artikuj me gënjeshtra edhe nuk do ndjekë më njeri debatet e një përfaqësuesi, përfaqësueseje të një media që s’lë të flasë gjallë në botë kryeministrin, të japë përgjigje. Këto janë gjëra që sot bëjnë lajm, nesër i kujtojnë ata që duan dëshmorë të gjallë të luftës me regjimin, pasnesër ikin, vijnë të tjera, ndërsa këto janë gjëra që mbeten. Përsa i përket asaj që the: – Jo nuk është e vërtetë! Sepse ajo që unë jam përpjekur të bëj dhe që tani ka filluar të ketë më shumë aleatë, nuk është diçka definitive. Pra, nuk bëhet fjalë për të ndryshuar traktatet, të hiqet veto, të hiqet vota. Jo bëhet fjalë për të ndërtuar një proces marrëdhëniesh dypalëshe, midis shtetit të ri anëtar, edhe Bashkimit Europian, me mekanizma që ata i gjejnë vetë, se për të gjet mekanizma dhe për të ndërtuar procese demokratike janë njisha dhe unë s’kam asnjë kapacitet që t’iu mësoj asgjë, por marrëveshje bilaterale, ku vendi i ri anëtar, heq dorë vetë për një periudhë kohë që do të duhet për të reformuar mekanizimin e vendimmarrjes në Bashkimin Europian që gjithmonë e kam thënë, se kam bërë dot asnjëherë për arsye që dihen dhe kini parasysh një gjë kjo nuk është diçka, që e pashë një natë në ëndërr dhe fillova të flasë. Kjo është diçka qenë aty, ka pasur kohë më parë qasje, të cilat janë të lidhura me këtë mënyrë të të parit të nesërmes të Bashkimit Europian, ka qenë kohë më parë ideja e krijimit të një Europë me disa shpejtësi, e krijimit të një Europë me disa kate, po themi etj etj, ku një pjesë e vendeve sot faktikisht, Shengeni që praktikisht i ka përmbledhur të tërë ka qenë një mekanizëm që nuk e kishim. Për shembull Rumania, Bullgaria, Kroacia ishin në BE, po s’ishin në Shengen për shembull. Ose kur kanë hyrë në fillim në BE, Portugalia me Spanjën nuk kanë pasur të njëjtat të drejta dhe të njëjtin akses në politikën bujqësore të BE-së. Pra BE-ja nuk gjendet e papërgatitur me këtë debat, është një debat që sot ka marrë më shumë peshë për arsye që kuptohen lehtë dhe për shkak të Ukrainës, dhe për shkak të rritjes së disa forcave në vendet e Bashkimit Europian që nuk janë shumë të gatshme të pranojnë zgjerim, për shkak të vështirësive që kanë pas vetë ata në vendimmarrje nga vetoja e këtu e atje.
Kështu që, ne nuk kemi asnjë arsye që të presim dhe ndërkohë nuk kemi asnjë arsye që të trembemi. Përkundrazi ne duhet të jemi proaktiv, se është shumë e rëndësishme se ça mendojnë vendet e reja. Jo të gjithë mendojnë si unë, në vendet që duan të hyjnë, ky është fakt dhe ne e bëjmë këtë debat me njëri – tjetrin. Disa thonë: – jo po pse, neve ti marrim të gjitha! Po, mo po! Ti marrësh të gjitha, po problemi është ai i merr dot a jo? Ndërkohë që, ne njëherë duhet të hyjmë atje, pastaj. Pse ca qameti kemi ne që s’kemi veto për një periudhë kohe? Kujt do t’ia vëmë veton ne. Këtu çohet një ambasadë bën një deklaratë dhe tundet gjithë Shqipëria nga tenxheret që bëjnë sikur u çua Zoti i madh dhe foli. Do mbajmë veton ne, se do shkojmë atje t’i vëmë veton Gjermanisë, Francës, Italisë. Ka vende dhe ka shumë vende në Bashkimin Europian, të cilat janë aty, flasin, nuk flas për të mëdha, sepse ato vendosin, flas për të voglat, që nuk e kanë përdorur kurrë, kurrë, kurrë, kurrë vetëm. Dhe në qoftë se kjo e lehtëson pozicionin e atyre që na marrin brenda, ne i themi, okej, nëse ju vlen kjo gjë – Pse duhet ne patjetër që në momentin e parë të kemi edhe deputetët tanë në Parlamentin Europian, apo se i mungojnë Parlamentit Europian druvarët që duhet t’ia çojmë ne me shpejtësi. Ne mund të jemi në një fazë të parë me përfaqësues të çuar nga partitë që rrinë rolin e observatorit, mësojnë atje, hapen zyrat, kuptojnë si funksionon Parlamenti Europian, e kuptojnë që nuk është pyll, po që është një tjetër lojë, e kuptojnë që aty nuk mund të marrësh fjalën për procedurë dhe të mbash peng parlamentin me orë të tëra, e kuptojnë që aty po nxore celularin – Të vjen dikush nga mbrapa thotë, – nuk është këtu vendi për të nxjerrë celularin në Parlamentin Europian.
Dhe kuptojmë dhe gjëra të tjera, dhe pastaj vjen momenti, bëhemi edhe ne me zgjedhje për Parlamentin Europian dhe kemi dhe ne deputetët tanë. Ç’a janë këtu? Ç’a pengese ka këtu? Apo u shqetësuan molotovarët se u prish ëndrra e madhe e tyre që e marrin zvarrë, duke marrë zvarrë ca të verbër në rrugë, vetëm për të nxjerrë në fotografi si digjen kazanët e Tiranës dhe se si gjuhet me molotovë, edhe se si po bllokohet këtu lufta kundër korrupsionit.
Ndërsa përsa i përket rafinerisë, nuk kemi një projekt konkret. Kemi pasur herë pas here interesime, por nuk kemi një projekt për shkak se rafineritë besoj e dini, janë gjithmonë e më pak tërheqëse në kontekstin e proceseve që ka Europa në kontekstin e proceseve që kemi neve, dhe për momentin nuk kemi ndonjë gjë që t’ju them që po është konkrete. Sepse ka dhe gjë tjetër që keni parasysh që ne kemi një avantazh shumë të madh për faktin që jemi një vend me energji të pastër, 100%.
Futja e një komponenti si rafineria e ndryshon atë përmbajtjen e portofolit tonë energjetik, edhe kjo ka të mirat e veta përse i përket impaktit të rafinerisë. Po ka edhe të këqijat e veta, se pastaj futesh në listën e ndotësve, dhe ndotësit paguhen më shumë me çfarë është bërë gati në Bashkimin Europian.
Përsa i përket atij faktorit publik që thashë, nuk kam ça të them në gjë më shumë, sepse është diçka që po e bëjmë gati thjesht do të ndërtojmë një strukturë, besojmë që e kemi një strukturë që mbi cilën mund të futet edhe ky komponent, që të marri fuqinë dhe mandatin zyrtar për të bërë garantuesin e sasive të naftës që i duhen tregut, që të balancohet, besoj. Dhe kjo është një praktikë që e kanë shumë vende, nuk është diçka që do e shpikim ne.
-Zoti Rama, prej disa ditësh sistemi i parlamentit të Shqipërisë është jashtë funksionit, kjo për shkak të një sulmi kibernetik, po ashtu nga Irani, për të cilët tha ju që do të ndërmerrni një rezolutë ndaj këtij shteti. A ka qeveria një plan për mbrojtjen kibernetike, pasi duket që mbrojtja kibernetike aktuale të paktën referuar mbrojtjes nga sulmet nga Irani duket se po dështon?
Kryeministri Edi Rama: Tani ne kemi një kapaciatet mbrojtës kibernetik që është nga më të mirët në Europë dhe këtë nuk e them unë, po për këtë ne ftohemi edhe respektohemi në mjediset europaine dhe të NATO-s që merren me këtë pjesë, por problemi ynë është që nuk kemi përfshirë ende të gjithë sistemin brenda rrjetit të mbrojtjes dhe faktikisht parlamenti nuk e ka përfshirë në sistemin tonë të mbrojtjes kibernetike pjesën e vet. Tani mos më pyesni për arsyet, e për këto, e për ato se janë sa banale, aq edhe të panevojshme për këtë bisedë. Por, ama, e vërteta është që në ndërkohë nuk ka probleme me kriticitetin e zonave ku ata mund të sulmojnë. Dhe kini parasysh një gjë, ne sulmohemi nga Irani për ditë, nuk sulmohemi njëherë për ditë, për ditë, për ditë, nuk kanë ndalur asnjëherë sulmet.
Dhe këto janë të dhëna sensitive, po të shikoni se në sistemet e mbrojtjes kibernetike ka lexim dhe gjurmë të çdo sulmi dhe po të shikoni bilancin e sulmeve që i bëhen Shqipërisë çdo ditë dhe çdo vendi, po Shqipërisë posaçërisht, sepse ne kemi Iranin në kurriz, është i jashtëzakonshëm. Por nuk kam pas asnjëherë sukses në pjesën e infrastrukturës kritike. Institucionet e tjera që nuk janë në këtë sistem, do të futen hap pas hapi. Mos harroni që kjo kërkon edhe financim dhe sektori privat do të bëhet gjithmonë e më i ndjeshëm dhe duhet të hyjë në sistem. Bankat janë bërë pjesë, sepse e kanë kuptuar sensitivitetin, ndërkohë që të tjerët duhet ta bëjnë, sepse jo për shkak të ndonjë një arsye tjetër, po për shkak të një sistemi të tërë kriminal gjobash që vendosen nga hakerat, i vihen gjoba gjithë dynjasë, të bllokojnë komplet të dhënat dhe thonë, paguaj kaq që t’i lirojmë, po nuk kemi probleme ne. Ata ne nuk na bëjnë dot asnjë dëm të madh, siç mund ta kishin bërë në momentin kur na kapën, ende jo plotësisht të përgatitur për të mbrojtur.
Mbrojtja jonë kibernetike është spektakolare, këtu mund ta them në plot gojën, kemi aleatët më të mëdhenj dhe më të ditur për këtë punë, edhe kemi një sistem nga sistemet më të avancuara të mbrojtjes.
Ju falënderoj shumë për këtë komunikim dhe ndjesë për kolegen tuaj.
Faleminderit!